Tuesday, April 5, 2011

Μερικές σκέψεις για τη σχολική βιβλιοθήκη του 21ου αιώνα


Διαβάζοντας το άρθρο της Margaret Sullivan
Divine Design: How to create the 21st-century school library of your dreams 
στο αμερικάνικο περιοδικό "Σχολική βιβλιοθήκη' [School Library Journal]
σκεπτόμουνα πόσο έχουν αλλάξει οι συνθήκες ακόμη και στις δικές μας σχολικές βιβλιοθήκες
με την ολοένα αυξανόμενη χρήση των Νέων Τεχνολογιών.
Θα μου πείτε, φέτος στη Ελλάδα έμειναν δεκάδες σχολικές βιβλιοθήκες κλειστές διότι δεν αποσπάστηκαν εκπαιδευτικοί για να τις στελεχώσουν, ενώ υπάρχουν άλλες που υπολειτουργούν λόγω παμπάλαιου ηλεκτρονικού εξοπλισμού.
Φυσικά υπάρχουν τέτοια προβλήματα και είναι απαράδεκτο πως το υπουργείο δεν παίρνει τα απαιτούμενα μέτρα, αλλά θα πρέπει να βλέπουμε και τα επιτεύγματά τους και κυρίως να ονειρευόμαστε και να σχεδιάζουμε το μέλλον, παρά τις πολύ αντίξοες συνθήκες.

Αν συμφωνήσουμε με τη Margaret Sullivan πως ο βασικός ρόλος του υπεύθυνου σχολικής βιβλιοθήκης σήμερα 
είναι αυτός του εκπαιδευτικού συνεργάτη [collaborative educator],
ο οποίος μαζί με τον καθηγητή του τμήματος θα σχεδιάζει
και παρουσιάζει μαθήματα στη βιβλιοθήκη
 με χρήση όλων των διαθέσιμων πηγών,
αβίαστα θα συνειδητοποιήσουμε πως χρειαζόμαστε μια νέας μορφής σχολική βιβλιοθήκη,
η οποία θα μοιάζει περισσότερο με κέντρο πολυμέσων/μάθησης,
παρά τον παραδοσιακό χώρο με τα πολλά ράφια με τα έντυπα βιβλία και το αναγνωστήριο.
Όπως αναφέρεται και στο κείμενο, μια βιβλιοθήκη που είναι το "μαθησιακό επίκεντρο" του σχολείου
[learning epicenter].
Ένας χώρος δηλαδή, όπου θα ξεφεύγουμε από την παραδοσιακή διδασκαλία
και θα δοκιμάζουμε νέους τρόπους, χρησιμοποιώντας ακριβώς τα εργαλεία των ΝΤ.
Εργαλεία που θα χρησιμοποιούν και οι ίδιοι οι μαθητές 
για να εκφραστούν και χρησιμοποιήσουν ό,τι καινούριο έμαθαν.

Θα συμφωνήσω λοιπόν με τη συγγραφέα πως χρειαζόμαστε σχολικές βιβλιοθήκες 
με διαφορετικό σχεδιασμό:
1) Ελαστικότητα
ένα χώρο δηλαδή όπου οι μαθητές θα μπορούν να κινηθούν ελεύθερα χρησιμοποιώντας το υλικό
και όπου μπορούν να δείχνουν αμέσως στους συμμαθητές τους και στο δάσκαλο τι δημιούργησαν.
Έχουμε δειλά-δειλά δοκιμάσει ήδη κάτι τέτοιο στη σχολική μας βιβλιοθήκη 
με τη χρήση διαμοιρασμένου εγγράφου google
ένας μαθητής πρόβαλε σε όλους τις σημειώσεις που κρατούσε κατά τη διάρκεια της διδασκαλίας.
2) Δεν είμαστε αποθήκη βιβλίων,
χρειαζόμαστε  ένα χώρο κυρίως αυτοέκφρασης.
Κι αυτό έχει ήδη δοκιμαστεί σε ελληνική σχολική βιβλιοθήκη, όπου μαθητές αναγνωστικής λέσχης 
άρχισαν να δημοσιεύουν στο ιστολόγιο της βιβλιοθήκης τις βιβλιοκριτικές τους.
Τι καλύτερη άραγε διαφήμιση για ένα βιβλίο, όταν παρακινείσαι να το δανειστείς από τον ίδιο το συμμαθητή σου;
3) Και μήπως θα πρέπει να αρχίσουμε κάποτε τη χρήση και των ηλεκτρονικών βιβλίων;
Εξ άλλου υπάρχουν αρκετά από αυτά τα οποία διατίθενται δωρεάν!
4) Καλή ηλεκτρολογική και ηλεκτρονική υποδομή.
Οπωσδήποτε ασύρματη σύνδεση σε γρήγορο διαδίκτυο. Διαθέσιμες πρίζες για φόρτιση μπαταριών κτλ.
Σίγουρα τα σημερινά  4-5 τερματικά δεν επαρκούν!
5) Μην δίνετε τόσο πολύ βάρος στην αισθητική ομορφιά του χώρου.
Προς θεού, όχι πως θέλουμε άσχημες βιβλιοθήκες. 
Αλλά να μην ξεχνάμε 
πως η κύρια λειτουργία τους είναι ως χώρος δουλειάς.
Δεν είμαστε καφετέρια και χώρος αναψυχής.
6) Μήπως μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε κάποτε και τους εξωτερικούς χώρους;
Το έχω δει αυτό πριν χρόνια σε ποιητική βραδιά 
σε σχολική βιβλιοθήκη στο Περιστέρι, όπου η εκδήλωση έγινε σε ένα πολύ μικρό κήπο.
Και ήταν ακριβώς αυτό που έπρεπε, βοηθούσε εξ άλλου κι ο καιρός γιατί ήταν Μάιος.

Αλλά καλύτερα να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του ίδιου του περιοδικού 
και να θαυμάσετε μερικές βιβλιοθήκες δημοσίων σχολείων πρωτοβάθμιας στη Νέα Υόρκη.
Είναι πολύ καλές επίσης και οι 7 βιβλιογραφικές παραπομπές στα αγγλικά
που παραθέτει στο τέλος του άρθρου η συγγραφέας.

No comments: