Tuesday, January 4, 2011

Ανοικτή πρόσβαση. Μοναδική λύση για τις ακαδημαϊκές βιβλιοθήκες;


Στο πολύ ενδιαφέρον άρθρο "The Library: Three Jeremiads" στην  Νεοϋορκέζικη Επιθεώρηση του Βιβλίου
http://www.nybooks.com/articles/archives/2010/dec/23/library-three-jeremiads/?pagination=false
ο Robert Darnton αναλύει τα μεγάλα οικονομικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ακαδημαϊκές και ερευνητικές βιβλιοθήκες.
Ανάμεσα στις αιτίες, ξεχωρίζει το υπερβολικά αυξανόμενο κόστος των επιστημονικών περιοδικών.
Ενδεικτικά αναφέρει ότι το  μέσο κόστος μιας συνδρομής σε επιστημονικό περιοδικό, το έτος 1974, ήταν 54 δολάρια. Το 2009, το μέσο κόστος εκτινάχτηκε στο ποσό των 2.031 δολαρίων για αμερικάνικο περιοδικό και 4.753 δολάρια αν επρόκειτο για μη αμερικάνικο τίτλο!!!

Μία λύση θα μπορούσε να ήταν τα περιοδικά ανοικτής πρόσβασης [open access].
Έτσι λοιπόν, ξεκίνησε την περασμένη χρονιά μια προσπάθεια από το COPE [Open-Access Publishing Equity], με στόχο να δημιουργηθεί μια ομάδα πανεπιστημίων που να προωθεί περιοδικά ανοικτής πρόσβασης, αλλά και να βοηθά καθηγητές να εκδίδουν άρθρα σ' αυτά, ακόμη και όταν η εργασία τους δεν υποστηρίζεται από ειδικές υποτροφίες, κάτι που ισχύει κατά κόρον στις ανθρωπιστικές σπουδές.
Ήδη συμφώνησαν πολύ σημαντικά πανεπιστήμια και επιστημονικά κέντρα όπως τα Cornell, Harvard, MIT, Dartmouth, Columbia και το CERN.

Ο Robert Darnton, είναι καθηγητής ιστορίας στο Χάρβαρντ, όπου διδάσκει το σεμινάριο "Το βιβλιο: από το Γουτεμβέργιο μέχρι το διαδίκτυο', και από το 2007 ανέλαβε διευθυντής της βιβλιοθήκης του Χάρβαρντ [Harvard University Library].
Η περίφημη αυτή βιβλιοθήκη ξεκίνησε το 1638 με μια δωρεά 400 βιβλίων και σήμερα έχει συγκεντρώσει 17 εκατομμύρια τόμους και 400 εκατομμύρια χειρόγραφα. Τα αναρρίθμητα τεκμήρια της συλλογής [φυσικά σήμερα διαθέτει επί πλέον και 12,8 εκατομμύρια ψηφιακά αρχεία] είναι σε 350 γλώσσες!!!

H πανεπιστημιακή ιστοσελίδα του καθηγητή
http://history.fas.harvard.edu/people/faculty/darnton.php

No comments: